Od 1 września 2022 r. zaczęła obowiązywać Ustawa z dnia 9 czerwca 2022 r. o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich (Dz.U. z 2022 r., poz. 1700). Zastąpiła ona dotychczasową Ustawę z dnia 26 października o postępowaniu w sprawach nieletnich (Dz.U. z 1982 r., nr 35, poz. 228).
Nowe przepisy:
- określają minimalną granicę wieku (10 lat) odpowiedzialności za zachowanie naruszające porządek prawny lub stanowiące przejawy demoralizacji;
- umożliwiają dyrektorom szkół, za zgodą rodziców i uczniów np. kierowanie za mniej poważne występki do prac porządkowych na rzecz szkoły;
- gwarantują powołanie komisji ds. środka leczniczego, która wskaże sądowi odpowiednią dla nieletniego placówkę w razie problemów ze zdrowiem psychicznym nastolatka;
- zapewniają młodym matkom, poddawanym resocjalizacji w zakładach poprawczych, młodzieżowych i okręgowych ośrodkach wychowawczych i schroniskach dla nieletnich wydzielenie domów, w których będą mogły opiekować się swoimi dziećmi;
- wzmacniają gwarancje procesowe osób nieletnich. Młodzi ludzie będą mieć prawo do pomocy obrońcy od początku czynności z ich udziałem oraz w razie uzasadnionego podejrzenia dopuszczenia się przez nieletniego czynu zabronionego, nieletni, których nie stać na adwokata z wyboru będą mogli skorzystać z pomocy obrońcy z urzędu;
- sprawiły, iż nieletni sprawcy najpoważniejszych przestępstw, takich jak zabójstwo, gwałt, pedofilia, obligatoryjnie będą trafiać do zakładów poprawczych;
- zmieniły górną granicę wieku przebywania w zakładzie poprawczym (do tej pory było to ukończenie 21 lat), wprowadzono możliwość wydłużenia pobytu w zakładzie na czas określony, maksymalnie – o trzy lata, jeśli dotychczasowa resocjalizacja nie przyniosła skutku